Duogesprekken 04

(Het logo van Hey. Twee jonge vrouwen:)

Hey Claartje.
-Hey Eleanor. Dat is lang geleden.
Ja. Weet je nog de eerste keer dat we... Ja, in Italië toen we elkaar zagen.
Ja, mijn retreat was dat.
-Ja.
Twee... nee, anderhalf jaar geleden is dat.
-Ja? O, ik dacht langer. Maar...
Dat is waar jij voor het eerst aan mij... Waar wij in gesprek raakten over depressie.
Ja, toen gingen we hardlopen om zeven uur 's ochtends.
's Ochtends een keer, ja.
-Ja, dat was wel...
Toen gingen we zo een berg op rennen en toen vroeg je er mij over.
Ja, dat was wel euh...
-Was dat gek voor jou?
Nee, ik vind het alleen maar goed als mensen het aan mij vragen, eigenlijk.
Ik vond ook wel dat het mooi was dat jij daar open over was.
Ja, ik vind ook wel, ja, misschien ben ik ook wel opener dan anderen maar ik vind het ook wel goed als anderen ernaar vragen.
Hoe kwam je erachter dat je een depressie had of dat het niet goed met je ging?
Ja, het kwam bij mij wel langzaam.
Al wel in de puberteit dat ik al dacht van ik voel me anders dan anderen.
Maar ja, zoiets sluipt er langzaam in en langzaamaan dacht ik van: dit klopt niet.
Waarom is alles zo moeilijk, zeg maar.
Want hoe weet je dat dan, want je weet natuurlijk niet hoe andere mensen denken.
Waaraan kun je dat merken dat het bij jou lastiger is?
Ja, ik had vooral door dat ik gedachten had aan de dood, dat ik echt dacht van ja, volgens mij is dat niet gezond als je denkt aan: ik wil liever dood dan leven.
Want mensen willen juist leven. Dat is ons, ja, gewoon natuurlijke instinct.
Dat we willen overleven en zo merkte ik wel van hé, volgens mij denk ik anders dan andere mensen.
Dus dat is eigenlijk al wel door erover te praten dat je erachter komt voor jezelf.
En je kan het ook best makkelijk verborgen houden, denk ik als je niet wil dat iemand weet dat het misschien niet goed met je gaat.
Ja want, ik bedoel, jij kent mensen in je omgeving dan toch met een depressie?
Hoe had jij het dan door bij hen?
Sommigen zijn dichterbij dan anderen.
-Ja.
Euh, als het bijvoorbeeld een collega is die je alleen op werk ziet, dan ja, dan heb je dat eigenlijk niet door totdat iemand het vertelt of vertelt dat het in het verleden geweest is.
En dan kun je ernaar vragen of af en toe vragen hoe het gaat.
En ik merk dan zelf op het moment dat je jezelf iets meer kwetsbaar opstelt en deelt met iemand dat je ook wel eens een kutdag hebt of dat het met jou niet heel goed gaat, dat iemand anders dan sneller geneigd is om te vertellen hoe het echt met hem of haar gaat.
Ja.
-En dan kom je langzaam in diepere gesprekken waarin je dus meer te horen krijgt over een depressie.
Mensen beginnen er, naar mijn ervaring, nooit uit zichzelf over.
Nee, eigenlijk niet.
Euh, en daar moet je echt wel een beetje in doorvragen.
Ja, klopt.
-En niet oordelen.
Ja, ik vond ook niet dat je dat deed bij mij toen.
Ik had anderen nodig om, ja, stapjes te kunnen zetten.
En voor mij was dat mijn vriendinnen en mijn omgeving.
Kan je dan ook, als je in een depressie zit, wel beseffen oké, als ik mensen heb die me dat steuntje geven of dat voetje geven om me te helpen, dan kan ik er wel overheen komen?
Of heb je echt mensen nodig die zeggen: Ik ga jou nu helpen, en dan pas kom je er?
Ja, toen ik zo diep zat toen had ik echt wel anderen nodig die gewoon zeiden wat ik moest doen.
Want ik wist het gewoon echt niet meer. Je hersenen doen het gewoon niet meer.
Ik vond het... Ja, ik herkende mezelf ook niet meer in de spiegel.
Ik denk, voor mensen in hun omgeving dat het belangrijk is dat je gewoon open vragen stelt aan iemand.
Niet gesloten vragen van: Ja, alles goed?
Maar: Hoe gaat het, of...
En dan wachten op een antwoord en wachten tot iemand vertelt hoe het dan echt gaat.
-En doorvragen.
En daarna doorvragen.
-Ja.
En iemand ruimte geven om te vertellen hoe het dan echt gaat.
Ja, zoals, ja, bijvoorbeeld van euh...
Als je zelf je ook, denk ik, kwetsbaar opstelt, dat helpt, denk ik.

(Eleanor fronst de wenkbrauwen.)

Je hebt meerdere depressies gehad, maar jij kan er goed over praten.
Merk je dan dat dat helpt, dat praten?
Ja, dat is wel de reden waarom ik er ook zo open over ben.
Gaan praten, omdat ik dacht dan wordt de drempel lager daarna, zeg maar, als er een nieuwe zou komen.
En ik geloof wel, voor mij heeft het heel erg geholpen om open te zijn.
En je voelt je dan wel, ja, ook minder eenzaam en minder schaamte.
En dat zijn toch wel ook onderdelen van een depressie.
Dus dat haal je dan meteen weg.
Ik voel me minder eenzaam.
En ik schaam me ook... Ik schaam me helemaal niet meer voor mijn depressie.
En dat heeft wel enorm geholpen.
-Ja.
Dus, ja, ik geloof dat praten helpt en zeker voor een toekomstige depressie weet ik ook beter wat ik moet doen.

(Het logo van Hey met daaronder: Het is oké, maak depressie bespreekbaar. Het Nederlandse wapenschild met daarnaast: Rijksoverheid. Beeldtekst: heyhelpt.nl.)